TechBBQ Copenhagen 2026: Cuộc tranh luận về quyền kiểm soát AI ở châu Âu

TechBBQ 2026: Chủ đề “Ai thực sự nắm quyền kiểm soát AI?” trên sân khấu Copenhagen

Sự kiện TechBBQ thường niên diễn ra từ ngày 23‑27/8 tại Copenhagen, Đan Mạch đã thu hút hơn 1.500 nhà đầu tư, nhà sáng lập và nhà điều hành từ khắp châu Âu. Năm nay, chủ đề của hội nghị – “Emerging from Agency” – không chỉ xoay quanh những gì AI có thể làm, mà còn nhấn mạnh câu hỏi cốt lõi: Châu Âu sẽ kiểm soát công nghệ AI như thế nào? Từ các buổi thuyết trình trên sân khấu cho tới các buổi cocktail và after‑party, chủ đề “sở hữu chủ quyền AI” liên tục được nhắc lại.

Chi tiết các cuộc thảo luận và quan điểm của các chuyên gia

• Sự cố của Anthropic: Đầu năm 2026, hai mô hình AI của Anthropic – Mythos và Fable – đã ngừng cung cấp dịch vụ cho người dùng ngoài châu Âu. Sự kiện này khiến nhiều doanh nghiệp công nghệ châu Âu phải dừng dự án và tìm kiếm giải pháp thay thế. Một giám đốc điều hành startup chia sẻ: “Sự cố Mythos và Fable đã gây gián đoạn nghiêm trọng cho đội ngũ phát triển phần mềm của chúng tôi.” Ngược lại, một nhà sáng lập khác lại cho rằng: “Mặc dù phụ thuộc vào các lực lượng địa chính trị khác có thể gây rủi ro, hiện tại chúng tôi vẫn ổn.”

• Ellen de Brever – nhà đầu tư thiên thần và trưởng bộ phận hợp tác tại Novo Nordisk Foundation Cellerator, nhận định: “Chủ đề ‘agency’ năm nay thật kịp thời vì cuộc trò chuyện đã chuyển từ ‘AI có thể làm gì’ sang ‘Chúng ta thực sự sẵn sàng cho phép AI làm gì.’” Cô nhấn mạnh rằng các cuộc tranh luận không còn xoay quanh việc máy móc thông minh hơn, mà là “đánh giá con người và ai sẽ ngồi ở vị trí lái xe.”

• Meredith Whittaker, Chủ tịch Signal, trong buổi panel do cô đồng dẫn, đã lên tiếng mạnh mẽ phản đối việc tích hợp trợ lý AI vào hệ điều hành. “Việc AI được nhúng vào iMessage như ChatGPT đang tạo ra một ‘cơ cấu thu thập dữ liệu’ khổng lồ,” cô nói, đồng thời cảnh báo: “Thị trường vẫn còn nhu cầu lớn về quyền riêng tư, và trong bối cảnh lo ngại về chủ quyền, khách hàng châu Âu sẽ tìm đến các giải pháp bảo mật.”

• Emad Mostaque, đồng sáng lập Stability AI và Intelligent Internet, chia sẻ tại một panel về lực lượng lao động tự động hoá: “Sở hữu chủ quyền là khả năng chống lại sức ép từ bên ngoài. Khi quyền lực tập trung vào một vài phòng thí nghiệm AI, chúng ta sẽ thấy mỗi quốc gia bị điều khiển bởi AI, và người kiểm soát AI sẽ kiểm soát cả quốc gia.”

• Mia Negru, Giám đốc Vận động và Gắn kết tại tổ chức phi lợi nhuận Life With Artificials, gửi tin nhắn sau buổi thảo luận: “Nếu các tác nhân thông minh thực hiện công việc nhận thức và robot ngày càng chiếm lĩnh công việc vật lý, chúng ta đang đứng trước một cuộc cách mạng công nghệ lớn hơn bất kỳ cuộc cách mạng nào trước đây. Điều này buộc chúng ta phải suy nghĩ lại về quyền sở hữu, việc làm, dân chủ, và thậm chí là ai được tham gia vào xã hội.”

Ngoài các buổi thảo luận chuyên sâu, hội nghị còn tổ chức nhiều hoạt động giao lưu: một buổi BBQ trên mái nhà do Nvidia, OpenAI, AWS Startups và HSBC đồng tài trợ, nơi các nhà sáng lập Đan Mạch trao đổi về các trung tâm công nghệ đang phát triển. Ada Ventures (London) tổ chức buổi gặp gỡ tại quán bar Bird, tập trung vào đổi mới trong lĩnh vực sức khỏe não phụ nữ. Buổi tiệc tối dành cho diễn giả diễn ra trên một hòn đảo nhỏ giữa trung tâm Copenhagen, với màn múa lửa và các nhà báo quốc tế cùng nhau thưởng thức. “Trong một phòng đầy những cuộc trò chuyện về máy móc, những khoảnh khắc đáng nhớ nhất vẫn là những kết nối con người – gặp gỡ trực tiếp, chia sẻ ý tưởng và nhắc nhau rằng công nghệ không bao giờ thay thế được tình cảm và sự thấu hiểu,” Ellen de Brever kết luận.

Bối cảnh toàn cầu và triển vọng tương lai

Sự kiện TechBBQ 2026 phản ánh xu hướng ngày càng mạnh mẽ của châu Âu trong việc đòi hỏi quyền kiểm soát AI, đặc biệt sau những vụ cắt dịch vụ của các nhà cung cấp Mỹ và Trung Quốc. Khi các mô hình như Mythos và Fable bị giới hạn địa lý, các công ty châu Âu buộc phải cân nhắc việc xây dựng hạ tầng và mô hình AI nội địa, thay vì tiếp tục “thuê” sức mạnh tính toán từ bên ngoài. Điều này đồng thời mở ra cơ hội cho các startup địa phương và các quỹ đầu tư như Novo Nordisk Foundation Cellerator, nhằm thúc đẩy nguồn vốn và tài nguyên cho nghiên cứu AI nội địa.

Trong khi đó, các nhà lãnh đạo công nghệ ở Mỹ và Trung Quốc vẫn tiếp tục mở rộng quy mô dữ liệu và mô hình, tạo ra một cuộc đua quyền lực công nghệ toàn cầu. Các quan điểm của Meredith Whittaker và Emad Mostaque cho thấy mối lo ngại chung: nếu AI trở thành công cụ của một vài tập đoàn hoặc quốc gia, việc bảo vệ quyền riêng tư và chủ quyền sẽ trở nên khó khăn hơn.

Với những diễn biến này, châu Âu có thể sẽ đẩy mạnh các chính sách quy định, hỗ trợ phát triển hạ tầng AI nội địa và khuyến khích các mô hình mở nguồn (open‑source) để giảm sự phụ thuộc vào các “đại cương” công nghệ bên ngoài. Các cuộc thảo luận tại TechBBQ không chỉ dừng lại ở lý thuyết, mà đã đưa ra những lời kêu gọi hành động cụ thể: đầu tư vào nghiên cứu, xây dựng khung pháp lý bảo vệ dữ liệu và tạo ra môi trường cạnh tranh công bằng cho các doanh nghiệp AI trong khu vực.