Các DJ “thám tử” săn lùng những bản nhạc AI lừa đảo

Sự bùng nổ AI trong EDM và nỗ lực “đánh trúng” các bản nhạc giả mạo

Vào ngày 29 tháng 8 năm 2026, Charles Pulliam‑Moore của The Verge đã đưa tin về một làn sóng mới trong cộng đồng nhạc điện tử: các nhà sản xuất âm nhạc, trong đó có DJ trẻ tuổi Max “H4RRIS” Harris (26), đang biến mình thành những “thám tử” để vạch trần những bản nhạc được tạo ra bằng trí tuệ nhân tạo (AI) mà không được khai báo. Khi các công cụ sinh nhạc ngày càng tinh vi, các bản nhạc AI tràn ngập internet, khiến ranh giới giữa sáng tạo con người và máy móc trở nên mơ hồ. Harris cho biết, anh coi âm nhạc AI là “một dạng nghệ thuật giả dối”, cho rằng người tạo ra chúng không thực sự truyền tải cảm xúc hay thông điệp nào đáng giá, mà chỉ chạy theo lợi nhuận nhanh chóng.

Chi tiết về quan điểm và phương pháp “điều tra” của Harris

Harris, người gốc Maine, mô tả quy trình sáng tác của mình như bất kỳ nhà sản xuất nhạc điện tử nào khác: bắt đầu bằng một ý tưởng cốt lõi, sau đó “ném thêm nhiều ý tưởng cho đến khi tìm được thứ phù hợp”. Dù sử dụng một bộ công cụ dày đặc gồm Ableton Live, Novation Launchkey 49, Ableton Push 3, Launchpad X, các synth analog, Serum, Diva và sampler Kontakt, Harris nhấn mạnh rằng “tất cả chỉ là các quyết định sáng tạo của tôi”. Anh cho biết mỗi ca khúc có hàng trăm quyết định, từ việc chọn âm thanh cho tới cách mix để đạt được âm thanh “đúng” và “có cảm xúc”.

Trong các video “đánh trúng” của mình, Harris thường chỉ ra những dấu hiệu đặc trưng của nhạc AI. “Bạn thường nghe thấy tiếng rì rầm, như tiếng sủa trắng, xuyên suốt track,” anh nói, giải thích rằng các mô hình AI thường bắt đầu từ một khối tiếng ồn trắng lớn rồi “đoán” các dạng sóng dựa trên dữ liệu từ các bản nhạc thực tế. Đối với anh, những âm thanh “đánh lộ” này xuất hiện đồng thời ở phần vocal và các giai điệu phụ, tạo ra cảm giác lộn xộn mà con người khó có thể tái tạo một cách tự nhiên.

Harris đưa ra một số ví dụ cụ thể mà anh cho là do AI tạo ra: “Midnight on My Mind” của MANSA và “Take Me (To The Moon)” của Danny và Ian Asher. Dù các nghệ sĩ này chưa công khai việc sử dụng công cụ sinh nhạc, Harris và một số fan EDM khác nhận thấy những bản nhạc này có những điểm tương đồng đáng ngờ với các track được tạo ra bằng Suno – một nền tảng AI nổi tiếng trong thời gian gần đây. Anh cho biết: “Nhiều người đang tải lên các track gốc có bản quyền như của Madonna, rồi yêu cầu AI remix lại, và kết quả thường mang âm thanh lạ lùng, không giống như cách một con người sẽ làm”.

Suno, theo Harris, là “nguyên nhân chính” gây ra sự gia tăng các bản nhạc AI trên mạng. Anh mô tả một đặc điểm thường gặp trong các track do Suno sinh ra: “vocals và các yếu tố giai điệu khác sẽ bị giật, dừng lại cùng một thời điểm, như thể toàn bộ bản nhạc được xử lý như một nhạc cụ duy nhất”. Điều này, theo anh, là do mô hình chưa tách rời được các thành phần âm thanh một cách hoàn chỉnh, dẫn tới những quyết định “không hợp lý” mà con người không bao giờ thực hiện.

Không chỉ âm thanh, Harris còn chỉ ra các dấu hiệu trong video kèm theo. Một số video AI có hình ảnh “mờ ảo”, ánh sáng quá bóng, hoặc những chi tiết bất thường như ngón tay nhân vật biến mất và xuất hiện trong các clip của nghệ sĩ Christian house Midnite Manna. Những yếu tố thị giác này, theo anh, càng làm tăng cảm giác “AI slop” – một thuật ngữ mà anh dùng để mô tả các sản phẩm âm nhạc và hình ảnh do AI tạo ra nhưng thiếu tính nhân văn.

Cùng với Harris, nhạc sĩ người Ý 39 tuổi Nihil Young (tên thật là “turntabilist-turned-producer”) cũng đã tham gia vào phong trào này. Những bài đăng của anh trên Threads về việc người dùng Suno tạo ra các track EDM đã truyền cảm hứng cho Harris thực hiện các video “đánh trúng”. Hai người đều cho rằng cộng đồng EDM đang bị “đổ bể” bởi những bản nhạc AI không có chiều sâu, và họ muốn bảo vệ tính nguyên bản của thể loại này.

Bối cảnh rộng hơn: AI trong âm nhạc và phản ứng của cộng đồng

Sự lan truyền nhanh chóng của công cụ AI như Suno, OpenAI Jukebox, hay các mô hình tạo nhạc từ Google đã mở ra một kỷ nguyên mới cho ngành công nghiệp âm nhạc: khả năng tạo ra bản thu chất lượng cao chỉ trong vài phút. Tuy nhiên, như những gì Harris và Young chỉ ra, việc không minh bạch về nguồn gốc của bản nhạc đang làm mờ đi ranh giới giữa sáng tạo con người và máy móc, gây ra “văn hoá nghi ngờ” trong cộng đồng EDM.

Trong khi một số nghệ sĩ công khai sử dụng AI và coi đó là một công cụ mở rộng khả năng sáng tạo, những người khác lại cho rằng việc lạm dụng AI sẽ “cướp đi” cảm xúc và thông điệp thực sự của âm nhạc. Tranh cãi này phản ánh xu hướng chung trong nhiều lĩnh vực sáng tạo: công nghệ mạnh mẽ nhưng thiếu quy chuẩn đạo đức và pháp lý.

Ở cấp quốc tế, một số nghệ sĩ và công ty thu âm đã bắt đầu “luật sư” chống lại việc sử dụng AI để sao chép âm thanh và phong cách của họ, thậm chí có những vụ kiện thành công. Trong khi đó, Suno và các nền tảng tương tự vẫn tiếp tục phát triển, hứa hẹn cải thiện độ chính xác và giảm thiểu các “bất thường” mà Harris đã nêu. Câu hỏi còn lại là liệu cộng đồng âm nhạc có thể tìm ra một cân bằng hợp lý giữa sáng tạo tự do và bảo vệ bản quyền, hay sẽ tiếp tục chứng kiến sự “đổ bể” của các bản nhạc AI trong tương lai gần.