Mỹ xây dựng tiêu chuẩn sát hạch xe tự lái và làn sóng mở rộng thương mại của các hãng robotaxi

Bài toán định lượng mức độ an toàn cho phương tiện tự hành

Một trong những vướng mắc lớn nhất đối với các nhà phát triển công nghệ xe tự lái (AV), cơ quan quản lý và người tham gia giao thông là xác định khi nào thì một hệ thống tự lái đủ an toàn để lăn bánh thực tế. Trước đây, câu trả lời phần lớn phụ thuộc vào tự công bố của các doanh nghiệp đang thử nghiệm xe tải tự hành hay taxi tự lái (robotaxi). Trong khi con người phải vượt qua kỳ thi sát hạch lái xe mới được cấp giấy phép, thì các hệ thống tự hành (ADS) hiện vẫn chưa có bất kỳ quy chuẩn kiểm tra tương đương nào trên quy mô liên bang.

Cục Quản lý An toàn Giao thông Đường cao tốc Quốc gia Mỹ (NHTSA) cho biết cơ quan này đang xây dựng lời giải. Các tiêu chuẩn an toàn phương tiện cơ giới liên bang (FMVSS) hiện tại vốn chỉ áp dụng cho ôtô truyền thống, không còn phù hợp với những mẫu xe không có vô-lăng, bàn đạp ga, phanh hay kính chiếu hậu như Tesla Cybercab hay Zoox.

Sáng kiến ASCEND và nỗ lực chuẩn hóa khung pháp lý

Nhằm gỡ bỏ thế bị động, NHTSA vừa ký kết thỏa thuận hợp tác với Hiệp hội Kỹ sư Ôtô (SAE) để ra mắt dự án ASCEND. Đây là sáng kiến chung giữa chính phủ và ngành công nghiệp nhằm đẩy nhanh việc xây dựng các bộ tiêu chuẩn hiệu năng cho xe tự lái dựa trên dữ liệu thực tế.

Phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh AI Horizons ở Pittsburgh, Quản trị viên NHTSA Jonathan Morrison nhấn mạnh ưu tiên hàng đầu của liên minh là xây dựng tiêu chuẩn năng lực hệ thống lái tự động (ADS competency). Mục tiêu này sẽ làm nền tảng thúc đẩy quy định FMVSS tương ứng trong tương lai. Ông Morrison giải thích rằng một quy chuẩn thống nhất cấp liên bang sẽ giúp loại bỏ tình trạng các địa phương và tiểu bang đưa ra các yêu cầu chồng chéo, không đồng nhất, đồng thời tránh việc cơ quan quản lý phải chạy theo xử lý sự vụ đối với từng công nghệ phát sinh. Hiện tại, mốc thời gian cụ thể để ban hành bộ tiêu chuẩn ADS vẫn chưa được công bố.

Thị trường robotaxi tăng tốc gọi vốn và mở rộng dịch vụ

Song song với các động thái về chính sách, thị trường xe tự lái đang ghi nhận nhiều diễn biến tài chính và vận hành đáng chú ý:

• May Mobility chuẩn bị lên sàn chứng khoán: Doanh nghiệp này dự kiến niêm yết thông qua sáp nhập với công ty mua lại mục đích đặc biệt (SPAC) ACP Holdings Acquisition Corp. Thương vụ này được kỳ vọng sẽ huy động hơn 300 triệu USD, định giá May Mobility ở mức 1,4 tỷ USD. Nếu thành công, đây sẽ là công ty đại chúng đầu tiên tại Mỹ tập trung thuần túy vào mảng dịch vụ gọi xe tự hành (vận hành trên dòng xe Toyota Sienna).
• M&A và đối tác mới: Công ty xe tự hành Beep đã sáp nhập với Freebee (Miami) để mở rộng hệ thống giao thông công cộng theo yêu cầu. Trong khi đó, Lucid Motors ký thỏa thuận với nền tảng gọi xe châu Âu Bolt nhằm lên kế hoạch triển khai ít nhất 25.000 phương tiện tự hành hoàn toàn dựa trên kiến trúc EV cỡ trung mới của hãng.
• Bước tiến từ các "ông lớn": Waymo đã nối lại dịch vụ robotaxi tại San Antonio (Texas) sau sự cố xe bị ngập nước cách đây 5 tháng, đồng thời ra mắt dịch vụ mới tại Las Vegas và chuẩn bị lập bản đồ, thử nghiệm công nghệ tại Singapore. Đối thủ Zoox (thuộc sở hữu của Amazon) cũng sắp kết thúc giới hạn trần 100 xe tại thị trường thương mại Las Vegas vào ngày 25/9, tạo điều kiện mở rộng đội xe chuyên dụng trong thời gian tới.