Sắc lệnh mới yêu cầu chính phủ Mỹ đổi tên AI thành "Siêu trí tuệ"

Thay đổi thuật ngữ trên toàn bộ văn bản chính phủ Mỹ

Nhánh hành pháp của chính phủ Mỹ vừa đưa ra một quyết định thay đổi thuật ngữ chưa từng có: không còn thừa nhận sự tồn tại của cụm từ "trí tuệ nhân tạo" (Artificial Intelligence - AI).

Theo sắc lệnh hành pháp mới được Tổng thống Donald Trump ký ban hành, từ thời điểm này trở đi, toàn bộ các trang thông tin chính sách, tài liệu nội bộ và thông cáo báo chí chính thức của chính phủ Mỹ sẽ chỉ được phép dùng thuật ngữ "Siêu trí tuệ" (Super Intelligence) để gọi công nghệ này. Sắc lệnh được ký ngay sau bữa trưa làm việc tại Nhà Trắng giữa ông Trump cùng giới chức chính phủ và lãnh đạo các tập đoàn công nghệ.

Lý do đằng sau việc "khai tử" chữ nhân tạo

Giải thích về quyết định này tại sự kiện ra mắt nền tảng America.gov, ông Trump cho biết: "Từ 'siêu' (super) là từ tuyệt vời nhất và đơn giản nhất". Ông cũng chia sẻ thêm rằng Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trong chuyến thăm Nhà Trắng tuần trước cũng "rất thích" cách gọi này.

Theo quan điểm của Tổng thống Mỹ, từ "artificial" (nhân tạo/giả tạo) mang hàm ý không chuẩn xác và tiêu cực: "Chúng ta không muốn nghe từ 'nhân tạo'. Bởi vì nó không hề nhân tạo. Nó rất mạnh mẽ, rất tài giỏi. Công nghệ này phần lớn sẽ được sử dụng vào mục đích tốt, và chúng ta sẽ ngăn chặn những mục đích xấu". Thậm chí, ông còn so sánh chữ "nhân tạo" với khái niệm "tin giả" (fake news).

Kế hoạch tái định vị tên gọi này từng được ông đề cập lần đầu trong bài phát biểu tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc tuần trước, với mục đích làm giảm bớt nỗi sợ hãi của công chúng về việc công nghệ phát triển quá nhanh và gây rủi ro an toàn. Dù các cơ quan ban ngành không bắt buộc phải sửa đổi lại những văn bản, quy định đã ban hành trong quá khứ, nhưng trong các bối cảnh làm việc chính thức tiếp theo, giới chức Mỹ được yêu cầu không nhắc đến cụm từ "trí tuệ nhân tạo" hay viết tắt là "AI".

Xáo trộn giữa ngôn ngữ chính trị và khái niệm kỹ thuật

Động thái này đang tạo ra một bước ngoặt kỳ lạ đối với giới làm chính sách và công nghệ. Trong lĩnh vực khoa học máy tính, "Superintelligence" (Siêu trí tuệ) vốn là thuật ngữ kỹ thuật chuyên dùng để chỉ các hệ thống AI giả định trong tương lai với năng lực vượt xa hoàn toàn trí tuệ của con người trên mọi phương diện.

Việc chính quyền Mỹ quyết định lấy thuật ngữ mang tính cấp độ này để thay thế hoàn toàn cho định nghĩa luật định rộng lớn của AI nói chung được đánh giá là một sự thay đổi rất khác thường, có thể làm lu mờ ranh giới phân định kỹ thuật giữa các mô hình AI hiện tại với những khái niệm phát triển công nghệ cao hơn.