Midjourney muốn buộc Hollywood tiết lộ cách sử dụng AI của họ

Tranh chấp pháp lý mở rộng: Ai sẽ bộc lộ bí mật AI?

Ngày 4 tháng 7 năm 2026, Midjourney – startup AI tạo hình ảnh nổi tiếng – đã nộp đơn kiến nghị lên tòa án để buộc các studio Hollywood tiết lộ chi tiết cách họ sử dụng công nghệ AI. Động thái này là bước ngoặt trong cuộc tranh chấp pháp lý kéo dài giữa Midjourney và ba gã khổng lồ giải trí: Disney, Universal, và Warner Bros. Những studio này đã kiện Midjourney năm ngoái vì cho rằng công ty vi phạm bản quyền khi model AI của Midjourney có khả năng tạo ra hình ảnh các nhân vật nổi tiếng như Bart Simpson (Disney) và Darth Vader (Universal). Warner Bros cũng nộp đơn kiện riêng vài tháng sau đó.

Discovery Process: "Mở tủ" hay tiếp tục che giấu?

Cuộc tranh chấp hiện tại xoay quanh quá trình khám phá tài liệu (discovery process) – quá trình pháp lý bắt buộc mỗi bên phải tiết lộ tài liệu liên quan hỗ trợ lập luận của mình. Trước đây, một thẩm phán đã quyết định rằng các studio chỉ cần cung cấp thông tin về cách họ sử dụng AI để tạo nội dung "hướng tới khách hàng" (consumer-facing) – những sản phẩm công chúng có thể tiếp cận trực tiếp.

Midjourney không chấp nhận giới hạn này. Trong bản kiến nghị được nộp gần đây, công ty tuyên bố hạn chế là "bất công" vì cho phép các studio "chỉ chọn lọc những tài liệu mà họ tin là hỗ trợ yêu cầu bồi thường thiệt hại, trong khi lấy đi từ Midjourney những tài liệu có thể hỗ trợ lập luận bào chữa." Startup khẳng định: "Những tài liệu mà họ giữ lại chính là những tài liệu sẽ bộc lộ liệu họ có đang làm đúng những điều mà họ đang kiện chúng tôi về – chỉ là sau cánh cửa đóng."

Midjourney cũng yêu cầu các studio tiết lộ toàn bộ các prompt (lệnh văn bản) mà họ đã sử dụng để tương tác với Midjourney, cùng kết quả hình ảnh – không chỉ những prompt dẫn tới hình ảnh bị cáo buộc vi phạm bản quyền. Động thái này cho thấy startup muốn chứng minh các studio cũng đang sử dụng AI theo cách tương tự như mình.

Chiến lược "lật mâm" của Midjourney

Chiến lược pháp lý của Midjourney phản ánh cuộc chiến rộng lớn trong ngành giải trí. Công ty cố gắng chứng minh rằng nếu các studio đang phát triển AI model "cho sử dụng nội bộ trong storyboarding hoặc giãi bày ý tưởng nội dung cho phim," thì đó là bằng chứng rằng "đó là tập quán của ngành, ngay cả ở những studio lớn nhất, để tải xuống và huấn luyện AI trên nội dung bản quyền chưa được cấp phép." Nói cách khác, Midjourney muốn chứng tỏ rằng hành động bị kiện – huấn luyện AI trên hình ảnh copyrighted – là thực hành phổ biến thậm chí ở chính những người bảo vệ bản quyền.

David Singer, luật sư của các studio, đã chỉ trích Midjourney vì "tìm cách đánh cá" thông tin. Tuy nhiên, ông cũng nêu rõ các studio "không cố gắng ngăn chặn công nghệ AI hoặc đóng cửa Midjourney," mà chỉ muốn "Midjourney dừng sao chép phim và chương trình truyền hình" và không tạo "các tác phẩm phái sinh chứa bản sao nhân vật nổi tiếng mà không được phép."

Tiền lệ pháp lý có thể thay đổi ngành

Phán lệ từ vụ tranh chấp này sẽ thiết lập tiền lệ quan trọng cho cách xử lý pháp lý các công ty AI. Nó sẽ quyết định liệu training AI trên nội dung copyrighted có được coi là "fair use" hay không – câu hỏi có tác động sâu rộng tới toàn ngành. Đối với Việt Nam và các nước khác, vụ kiện là minh chứng cho cách các startup AI cần cân nhắc vấn đề bản quyền khi phát triển công nghệ. Kết quả cuối cùng sẽ là bài học quan trọng cho các quốc gia khác về cách xử lý mâu thuẫn giữa AI innovation và bảo vệ nội dung sáng tạo.