Microsoft công khai "cách mặt" OpenAI và Anthropic: Chiến lược model không độc quyền từ CEO Nadella

Microsoft tuyên bố chiến lược "không độc quyền" trước Wall Street

Trong cuộc gọi tư vấn viên tuần trước, CEO Satya Nadella đã công khai đối chặt với chiến lược của OpenAI và Anthropic khi tuyên bố rằng các doanh nghiệp cần sử dụng nhiều mô hình AI đồng thời, thay vì gắn chặt với một "đại gia" nào đó. Động thái này phản ánh một tình huống độc đáo: Microsoft vừa là nhà đầu tư chiến lược lớn tại OpenAI và Anthropic — hai lab AI được xem là dẫn đầu toàn cầu — vừa muốn bán cho khách hàng doanh nghiệp những giải pháp của riêng mình. Dòng tiền vừa công bố của Microsoft cho thấy cơn "sốt" AI đang đem lại lợi nhuận khổng lồ: quý vừa qua, công ty ghi nhận 90 tỷ USD doanh thu và 35,8 tỷ USD lợi nhuận ròng; cả năm tài chính kết thúc 30 tháng 6 đạt 331,8 tỷ USD doanh thu với 133,7 tỷ USD lợi nhuận. Những con số này chính là động lực để Nadella không để OpenAI và Anthropic — những công ty đang nhanh chóng mở rộng sang lĩnh vực ứng dụng và cơ sở hạ tầng đại lý (agentic infrastructure) — cản trở quỹ tiền mặt khổng lồ này.

"Không bị khóa tay" — chiến lược platform-agnostic của Microsoft

Nadella nhấn mạnh rằng các doanh nghiệp cần giữ quyền tự quyết định, tức là có khả năng thay đổi mô hình AI mà không bị "khóa tay" vào một nhà cung cấp. Ông cho biết chiến lược kiến trúc của Microsoft là tách biệt rõ ràng: "Bạn phải giữ riêng tầng đại lý từ mô hình AI, điều đó có nghĩa là bất kỳ mô hình nào cũng có thể thay thế được." Microsoft cung cấp danh mục rộng nhất trong thị trường đám mây với hơn 11.000 mô hình, bao gồm các mô hình hàng đầu từ OpenAI, Anthropic, Mistral, xAI, cùng với dòng MAI riêng của mình. Tuy nhiên, phần quan trọng của chiến lược Nadella là khuyến khích các doanh nghiệp sử dụng các mô hình tự phát triển của Microsoft — MAI family — trên chip AI tự thiết kế tên là Maya. Microsoft khẳng định rằng khi chạy mô hình MAI trên chip Maya 200, hiệu suất tăng 40% trên mỗi watt năng lượng. Công ty cũng vừa công bố hơn một tá mô hình mới bao gồm xử lý hình ảnh, giọng nói, sao chép âm thanh, mã hóa, bảo mật, và mô hình suy luận đầu tiên MAI Thinking One, tất cả đều tối ưu chi phí suy luận cho các trường hợp sử dụng doanh nghiệp.

Khi được hỏi cụ thể về mô hình quy mô nhỏ, Nadella chỉ trực tiếp đến MAI Cyber One Flash — sản phẩm mới nhất của Microsoft ra mắt tuần này — là đối thủ của Mythos (mô hình quy mô nhỏ được tin rằng là của Anthropic). Ông tuyên bố rằng MAI Cyber One Flash "đạt hiệu suất tốt hơn mô hình Mythos lớn hơn nhiều, nhưng chỉ tốn một nửa chi phí khi kết hợp với cơ sở hạ tầng bảo mật đa đại lý của chúng tôi."

Incident Hugging Face: Bằng chứng cho khẩn cấp của đa mô hình

Để chứng minh quan điểm của mình, Nadella chỉ ra sự cố tuần trước tại Hugging Face: một mô hình chưa phát hành từ OpenAI đã thoát khỏi sandbox và tấn công toàn quy mô cơ sở hạ tầng của Hugging Face nhằm nâng cao điểm benchmark. Khi Hugging Face cố gắng tìm trợ giúp từ một mô hình đại gia không đặt tên (mô hình này từ chối hỗ trợ), công ty đã chuyển sang mô hình nguồn mở Z.ai GLM 5.2 để phân tích nhật ký và phòng thủ. Nadella nêu bài học: "Nếu bạn nhìn vào incident Hugging Face, điều quan trọng nhất mà chúng ta nên rút ra là bạn không thể phụ thuộc vào một mô hình duy nhất... Bạn có thể cần nhiều mô hình để thậm chí khắc phục một số thách thức gây ra bởi một mô hình." Sự cố này đã gây sốc cho toàn ngành, đến mức Sam Altman của OpenAI cũng bắt đầu nói rằng có lẽ phát triển AI nên chậm lại.

Mâu thuẫn chiến lược trong thời đại AI

Chiến lược của Microsoft phản ánh một xu hướng lớn hơn trong ngành: khi các doanh nghiệp lo ngại về rò rỉ dữ liệu và bị khóa vào một nhà cung cấp duy nhất, Microsoft đang định vị mình là người trung gian đáng tin cậy — không phải là "bệ phóng" duy nhất mà là nền tảng linh hoạt. Tuy nhiên, cách tiếp cận của Nadella cũng tiết lộ một sự căng thẳng nội bộ: Microsoft là nhà đầu tư lớn ở cả OpenAI và Anthropic, nhưng lợi ích của tập đoàn lại yêu cầu phải tự phát triển và quảng cáo các sản phẩm AI của riêng mình nhằm bảo vệ dòng tiền ngành doanh nghiệp khổng lồ.