Kinh tế sáng tạo nội dung: Từ blogger tự do tới các CEO đa tỷ đô

Lối chuyển hướng từ truyền thống sang kỷ nguyên nhà sáng tạo

Tại liên hoan quảng cáo Cannes Lions ở Nam Pháp, Ali Berman và Raina Penchansky - hai người đứng đầu phòng Creators tại United Talent Agency (UTA) - chia sẻ cách họ xây dựng nên một mô hình quản lý sáng tạo nội dung hoàn toàn khác biệt so với Hollywood truyền thống. Đây là kỷ nguyên mà các nhà sáng tạo không chỉ làm nội dung, mà trở thành những CEO của những doanh nghiệp hàng triệu đô la.

Từ blogs đơn lẻ đến đế chế sáng tạo

Ali Berman đã gắn bó với UTA suốt 16 năm. Ban đầu, anh làm trong bộ phận văn học truyền thống, nhưng nhận ra tiềm năng của internet - khi web vẫn ở giai đoạn blog-centric, chưa có thuật toán cấp phát nội dung. Anh chuyển sang bộ phận digital của UTA khi nó mới chỉ là một "bộ phận catchall" cho mọi thứ không phải phim hay truyền hình. Ali tập trung vào những nghệ sĩ tự xây dựng cộng đồng và bán hàng trực tiếp cho khán giả.

Raina Penchansky có hành trình khác biệt. Cô là đồng sáng lập Digital Brand Architects (DBA) cách đây 16 năm - thậm chí còn trước khi Instagram ra mắt. Từ nền tảng tiếp thị truyền thống trong ngành thời trang, Raina nhận thấy điều gì đó mới mẻ: những blogger đang xây dựng mối quan hệ trực tiếp với khán giả, thay vì theo mô hình top-down truyền thống. Những người phụ nữ street style này thực chất đang trở thành thế hệ tài biên tập và tài sản truyền thông kế tiếp. Raina trở thành "bà tiên" giúp họ, trả lời những câu hỏi như "Bạn nên tính giá bao nhiêu cho một bài đăng?" hoặc "Làm sao để phát triển cộng đồng?"

Năm 2019, UTA mua lại DBA, và bây giờ nó hoạt động dưới phòng UTA Creators. Raina giữ vai trò CEO của DBA và đồng lãnh đạo cùng Ali và Oren Rosenbaum (người thứ ba chuyên lĩnh vực âm thanh). Mô hình này có sự tách biệt rõ ràng giữa quản lý và đại lý, nhưng vẫn hỗ trợ chung phía sau. Phòng Creators của UTA có đội brand partnerships, products development, cùng bộ phận dữ liệu và analytics mạnh mẽ. UTA đại diện cho những tên tuổi khổng lồ: Charli D'Amelio, Markiplier, Kai Cenat, Emma Chamberlain, Alex Cooper, Alix Earle - và thậm chí cả một số VTuber. UTA vừa kỷ niệm 20 năm hoạt động trong vai trò Creators.

Khác biệt cơ bản so với mô hình cũ

Mô hình này hoàn toàn khác so với Hollywood truyền thống, nơi các đại lý chỉ lấy phần trăm hoa hồng từ doanh thu của nghệ sĩ. Tại UTA, họ không chỉ dừng lại ở việc lấy phí - họ tích cực giúp sáng tạo ra những sản phẩm riêng của các creator. Đây là một bước nhảy vọt quan trọng: những ngôi sao ngày nay không chỉ tạo nội dung truyền thông, mà còn phát triển thành những doanh nhân với nhiều dòng thu nhập khác nhau. Không phải tất cả creator đều có khả năng thực hiện bước chuyển này, và đây chính là nơi UTA phát huy tác dụng - giúp các client "nhảy vọt" và xây dựng những khế ước kinh doanh có tính bền vững lâu dài.

Tương lai của creator economy giữa biến động công nghệ

Sự xuất hiện của AI và những thay đổi nền tảng dường như là những thách thức lớn cho toàn bộ hệ sinh thái creator. Tuy nhiên, Ali và Raina lại thể hiện thái độ bình tĩnh về những lo ngại này. Sự kiện Cannes Lions năm nay khẳng định rằng các creator là tương lai của quảng cáo - có hàng tỷ đô la đang lưu động. Câu hỏi lớn hơn là: chapter kế tiếp của creator economy sẽ như thế nào? Mô hình mà Ali, Raina và Oren đang xây dựng cho thấy rằng tương lai không chỉ về nội dung, mà về sự kinh doanh hoá đầy đủ - nơi những nhà sáng tạo trở thành những CEO thực thụ của những doanh nghiệp hàng triệu đô la.