Ben Smith và Semafor: “Công ty phản quy mô” trong thời đại tin tức AI và đạo đức báo chí

Khởi đầu

Vào tháng 2 năm 2024, Ben Smith – người sáng lập và hiện là biên tập trưởng của tờ tin toàn cầu Semafor – xuất hiện trong một tập podcast của The Verge để bàn về đạo đức báo chí trong thời đại AI. Trong buổi trò chuyện, Smith giải thích tại sao ông quyết định thành lập một “công ty phản quy mô” ngay khi người tiêu dùng ngày càng không tin tưởng vào truyền thông truyền thống, trong khi lượng tin tức tiêu thụ lại tăng vọt qua Substack, podcast và các “influencer” trên TikTok.

Chi tiết

Ben Smith, từng dẫn dắt BuzzFeed News trong thời kỳ “bùng nổ” lưu lượng truy cập từ Facebook, đã xuất bản cuốn sách Traffic vào năm 2023, trong đó ông phân tích cách các nền tảng kỹ thuật số hứa hẹn mang lại “tỷ lưu lượng” nhưng thực tế chỉ thu về “vài xu”. “Chúng ta đã học được rằng quy mô không phải là chìa khóa thành công,” Smith nói trong podcast, nhấn mạnh việc Semafor không theo đuổi mô hình doanh thu dựa trên lượt xem khổng lồ.

Semafor ra mắt chính thức vào năm 2022 với mục tiêu “đạt 200 triệu độc giả có trình độ đại học”. Thay vì xây dựng một trang web có hàng rào trả phí, công ty duy trì mô hình miễn phí và kiếm khoảng một nửa doanh thu từ “convening business” – tức là tổ chức các sự kiện quy mô lớn. Sự kiện mới nhất của họ, “Silicon Valley & The World”, sẽ quy tụ các tên tuổi hàng đầu trong lĩnh vực công nghệ và AI, minh chứng cho chiến lược “đưa người bạn đưa tin lên sân khấu”.

Smith chia sẻ rằng việc đưa các nhân vật được đưa tin vào hội đồng cố vấn của các sự kiện là một “điểm mờ” về đạo đức, nhưng ông và đội ngũ tin rằng sự minh bạch và việc giữ khoảng cách độc lập sẽ giúp duy trì niềm tin của khán giả. “Chúng tôi luôn đặt câu hỏi: liệu độc lập có còn là thứ mà người đọc sẵn sàng trả tiền cho không?” – ông hỏi, đồng thời nhấn mạnh rằng Semafor vẫn đặt “chất lượng báo chí” lên hàng đầu, không để cho “sức hút của phân phối” chi phối nội dung.

Trong phần thảo luận về AI, Smith cho biết đội ngũ báo chí của Semafor đang xây dựng quy trình kiểm duyệt nội dung AI, nhằm tránh việc lạm dụng công nghệ trong việc tạo tin giả hoặc thiên lệch. Ông cũng lưu ý rằng, mặc dù AI có thể hỗ trợ “phân tích dữ liệu nhanh hơn”, nhưng “câu chuyện sâu sắc và góc nhìn độc lập vẫn là thứ không thể thay thế bằng máy móc”.

Ngoài ra, Smith nhắc lại rằng, so với các đối thủ truyền thống như CBS News, đang vật lộn để tìm lại vị thế trong kỷ nguyên số, Semafor đã “đi ngược lại” xu hướng “điên cuồng quy mô” và tập trung vào việc kết nối trực tiếp với các nhà lãnh đạo chính sách, doanh nghiệp và phi lợi nhuận qua email, video ngắn và các buổi hội thảo chuyên đề.

Bối cảnh và so sánh

Sự hoài nghi đối với truyền thông truyền thống đã đạt mức cao kỷ lục, trong khi người dùng ngày càng chuyển sang các nền tảng phi truyền thống như Substack, podcast và TikTok để tiếp cận tin tức. Các thương hiệu lâu năm như CBS News hay thậm chí BuzzFeed News – nơi Smith từng là “đầu tàu” – đã phải đóng cửa hoặc tái cấu trúc. Trong bối cảnh này, việc một doanh nghiệp mới như Semafor chọn con đường “anti‑scale” và dựa vào doanh thu từ sự kiện là một bước đi táo bạo, phản ánh xu hướng ngày càng nhiều hãng truyền thông khai thác “event‑driven revenue” để bù đắp nguồn thu từ quảng cáo giảm sút.

Mô hình “không paywall, bán sự kiện” của Semafor cũng phản ánh sự thay đổi trong cách người tiêu dùng đánh giá giá trị nội dung: thay vì trả tiền để đọc, họ sẵn sàng trả phí tham dự các buổi hội thảo, hội nghị chuyên đề có giá trị thực tiễn cao. Đồng thời, việc tích hợp AI vào quy trình biên tập đồng thời đặt ra câu hỏi về đạo đức – một vấn đề mà Smith và đội ngũ đang cố gắng giải quyết bằng các tiêu chuẩn kiểm duyệt nội bộ và minh bạch trong việc mời các nhân vật được đưa tin tham gia hội đồng cố vấn.

Như Ben Smith đã khẳng định, “chất lượng báo chí vẫn tồn tại, chỉ cần chúng ta biết cách kết hợp công nghệ và mô hình kinh doanh phù hợp.” Sự thử nghiệm của Semafor có thể sẽ trở thành mô hình mẫu cho các công ty truyền thông mới trong thời đại AI và sự bất ổn của niềm tin công chúng.